Rotterdam, Nederland
Tokyo 2020 Olympische Baanfiets
Actiflow ontwikkelde met verschillende partners de nieuwe olympische baanfiets voor het Nederlandse team.
Ontwikkeling van de snelste baanfiets ter wereld
De nationale Nederlandse baanwielerselectie behoort al tot de wereldtop, en voor de Olympische Spelen van 2020 zullen zij over het allerbeste materiaal beschikken om medailles in de wacht te slepen!
Voor de Olympische Spelen in Tokio is Actiflow verantwoordelijk voor de vormgeving van de baanfiets voor het Nederlandse olympische team; hiervoor is het ontwerp volledig vanaf nul opnieuw opgebouwd. Dit project is geïnitieerd en gefinancierd door Accell – Koga en de KNWU. De voortgang ervan is te volgen op www.projecttokyo.nl.
Projectgegevens
Goede samenwerking
Voor dit project werkten we samen met Pontis Engineering voor composieten, FEM-analyses en lay-upoptimalisatie, en met de Technische Universiteit Delft voor fietsdynamica en windtunnelmetingen. Tijdens het ontwerp- en ontwikkelproces zat een voorselectie van het Olympische team mee aan tafel om praktijkgerichte input te leveren. We hebben zelfs Jeffrey Hoogland in meerdere houdingen gescand en gesimuleerd!
Met dit grote team en een uitgebreide hoeveelheid kennis en data zijn we vanaf nul begonnen met een iteratief ontwikkelproces voor een nieuw fietsframe. Gedurende een jaar hebben we gewerkt aan het verminderen van luchtweerstand, het verhogen van stijfheid, het optimaliseren van de rijderspositie, productieconcepten, praktisch gebruik en uiteraard alle varianten voor alle twintig renners. Pas toen iedereen volledig tevreden was, zijn we overgegaan tot productie. Dit heeft mogelijk geleid tot de beste baanfiets die momenteel op de markt verkrijgbaar is.
De uitdaging
Dit project werd gestart in 2017, drie jaar vóór de Olympische Spelen. Daardoor was er voldoende tijd beschikbaar voor grondig onderzoek, ontwikkeling en testen. Voor de eerste ontwerpen en concepten begonnen we met simulaties van de bestaande Koga-baanfiets en een 3D-scan van Jeffrey. De bestaande fiets was jarenlang eerder ontwikkeld voor een vorige editie van de Olympische Spelen. Op basis van deze simulaties stelden we een plan op voor een baanfiets van de volgende generatie, waarna we begonnen met het vormgeven en simuleren van het nieuwe frame.
Bij dit frame lag de focus voornamelijk op de individuele sprint en de teamsprint. De start vereist het leveren van maximaal vermogen en doordat een baanfiets geen versnellingen heeft, wordt het frame hierbij tot het uiterste belast. Daarom moest het frame uitzonderlijk stijf zijn. Tijdens de daaropvolgende acceleratiefase speelt gewicht de belangrijkste rol: hoe lichter de fiets, hoe sneller de acceleratie. Bij topsnelheid draait alles om aerodynamica; er vindt dan nauwelijks nog versnelling plaats en de rolweerstand is verwaarloosbaar. Dit maakte het project tot een bijzonder interessante ontwerpuitdaging.
Resultaat
Bij de ontwikkeling van de vorige generatie baanfietsen lag de nadruk voornamelijk op het optimaliseren van de stijfheid. Renners leverden vermogens tot wel 2500 watt, terwijl veel beschikbare fietsen zodanig vervormden dat er aanzienlijk vermogen verloren ging, of juist erg zwaar waren. Gewicht was destijds minder kritisch, omdat de minimale toegestane massa volgens de regelgeving 7,2 kg bedroeg. Omdat baanfietsen geen versnellingen, schakelaars of remmen hebben, kon een groot deel van dat gewicht worden geïnvesteerd in het frame.
Tegenwoordig bestaat die minimumgewichtslimiet niet meer, zijn de regels voor buisvormen minder streng en vormt aerodynamica bij snelheden van 60 tot 70 km/u vrijwel 100% van de totale weerstand. Dat was reden genoeg om ons te richten op een nieuwe generatie ontwerp en ontwikkeling. Tijdritfietsen profiteren al jarenlang van uitgebreide aerodynamische optimalisatie, maar worden vaak gezien als relatief flexibel en zwaar. Hoewel de disciplines veel overeenkomsten vertonen, is deze ontwerpbenadering voor een sprintbaanfiets nog relatief nieuw. Daardoor waren we in staat een aanzienlijke prestatieverbetering te realiseren. In de windtunnel hebben we zelfs grotere prestatieverbeteringen gemeten dan we aan het begin van het project hadden verwacht.















